ارزیابی خصوصیات کیفی گیاه دارویی زوفا (Hyssopus officinalis L.) در خشک کردن با تابش مادون قرمز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد علوم باغبانی، گرایش گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 استادیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

چکیده

شناسه دیجیتال (DOR):
98.1000/1735-0905.1398.35.876.97.5.1575.1586

به‌منظور بررسی تأثیر شدت تابش مادون قرمز و سرعت جریان هوا بر برخی از خصوصیات کیفی گیاه دارویی  زوفا (Hyssopus officinalis L.) در طی فرایند خشک کردن، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار انجام شد. شدت تابش مادون قرمز در سه سطح 0.2، 0.3 و 0.5 وات بر سانتی‌متر مربع و سرعت جریان هوا در سه سطح 5/0، 1 و 5/1 متر بر ثانیه در این آزمایش مورد بررسی قرار گرفتند و صفاتی همانند ویژگی‌های رنگ، محتوی و ترکیب اسانس ارزیابی شد. نتایج نشان‌دهنده تأثیر معنی‌دار تیمارها بر تمامی صفات مورد مطالعه بود. در شدت تابش 3/0 وات بر سانتی‌متر مربع، با افزایش سرعت جریان هوا بسیاری از شاخص‌های مطلوب رنگ همانند شاخص روشنایی (L*)، سبزی (a*) و خلوص رنگ (کروما) افزایش معنی‌داری یافت و به‌طور کلی رنگ نمونه‌ها در شدت تابش‌های پایین بهتر حفظ گردید. محتوای اسانس نمونه‌های خشک شده در شدت تابش‌های 0.2 و 0.3 وات بر سانتی‌متر مربع به‌طور متوسط حدود 2/0% بیشتر از شدت تابش 0.5 وات بر سانتی‌متر مربع بود. افزایش سرعت جریان هوا در شدت تابش‌های پایین باعث کاهش درصد اسانس شد ولی در شدت تابش 0.5 وات بر سانتی‌متر مربع با افزایش سرعت جریان باد، میزان اسانس 0.17% افزایش یافت. میزان ترکیب سیس-پینوکامفن در اسانس نمونه‌های تیمارشده با شدت‌های پایین تابش مادون قرمز بیشتر از تیمارهای دارای شدت بالای این پرتو بود، به‌طوری که میزان این ترکیب در شدت تابش 0.2 وات بر سانتی‌متر مربع، 3.5% تا 18.9% بیشتر از 0.5 وات بر سانتی‌متر مربع بود. به‌طور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که بهره‌گیری از شدت تابش‌های پایین پرتو مادون قرمز در فرایند خشک کردن زوفا، ضمن حفظ خصوصیات رنگ برگ‌ها، می‌تواند سبب حفظ محتوای اسانس و اجزای اصلی آن گردد.

کلیدواژه‌ها


- Adak, N., Heybeli, N. and Ertekin, C., 2017. Infrared drying of strawberry. Food Chemistry, 219: 109-116.

- Arabhosseini, A., Padhye, S., Huisman, W., Van Boxtel, A. and Müller, J., 2011. Effect of drying on the color of tarragon (Artemisia dracunculus L.) leaves. Food and Bioprocess Technology, 4(7): 1281-1287.

- Azizi, M., Rahmati, M., Ebadi, M.T. and Hasanzadeh Khayyat, M., 2009. The effects of different drying methods on weight loss rate, essential oil and chamazolene contents of chamomile (Matricaria recutita) flowers. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants Research, 25(2): 182-192.

- Buchaillot, A., Caffin, N. and Bhandari, B., 2009. Drying of lemon myrtle (Backhousia citriodora) leaves: retention of volatiles and color. Drying Technology, 27(3): 445-450.

- Chisari, M., Barbagallo, R.N. and Spagna, G., 2007. Characterization of polyphenol oxidase and peroxidase and influence on browning of cold stored strawberry fruit. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 55(9): 3469-3476.

- De Martino, L., De Feo, V. and Nazzaro, F., 2009. Chemical composition and in vitro antimicrobial and mutagenic activities of seven Lamiaceae essential oils. Molecules, 14(10): 4213-4230.

- Ebadi, M.T., Azizi, M., Sefidkon, F. and Ahmadi, N., 2016a. Effects of organic and chemical fertilizers on leaf yield, essential oil content and composition of lemon verbena (Lippia citriodora Kunth.). Journal of Horticulture Science, 30: 293-302.

- Ebadi, M.T., Sefidkon, F., Azizi, M. and Ahmadi, N., 2016b. Effects of air velocity and infrared radiation intensity on drying factors of lemon verbena (Lippia citriodora Kunth.). Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants Research, 32(1): 161-173.

- Ebadi, M.T., Sefidkon, F., Azizi, M. and Ahmadi, N., 2017. Packaging methods and storage duration affect essential oil content and composition of lemon verbena (Lippia citriodora Kunth.). Food Science & Nutrition, 5(3): 588-595.

- Hamrouni Sellami, I., Wannes, W.A., Bettaieb, I., Berrima, S., Chahed, T., Marzouk, B. and Limam, F., 2011. Qualitative and quantitative changes in the essential oil of Laurus nobilis L. leaves as affected by different drying methods. Food Chemistry, 126(2): 691-697.

- Kantrong, H., Tansakul, A. and Mittal, G.S., 2014. Drying characteristics and quality of shiitake mushroom undergoing microwave-vacuum drying and microwave-vacuum combined with infrared drying. Journal of Food Science and Technology, 51(12): 3594-3608.

- Kocabiyik, H., Yilmaz, N., Tuncel, N.B., Sumer, S.K. and Buyukcan, M.B., 2015. Drying, energy, and some physical and nutritional quality properties of tomatoes dried with short-infrared radiation. Food and Bioprocess Technology, 8(3): 516-525.

- Mohajeran, S., Khoshtaghaza, M.H. and Moazami Goudarzi, A., 2006. Effect of rough rice temperature and air velocity on grain crack during infrared radiation drying. Iranian Journal of Food Science and Technology, 3(2): 57-65.

- Motevali, A., Minaei, S., Khoshtaghaza, M.H. and Amirnejat, H., 2011. Comparison of energy consumption and specific energy requirements of different methods for drying mushroom slices. Energy, 36(11): 6433-6441.

- Mozaffarian, V., 2013. Identification of Medicinal and Aromatic Plants of Iran. Farhang Moaser Publication, Tehran, 1444p.

- Pääkkönen, K., Havento, J., Galambosi, B. and Pyykkönen, M., 1999. Infrared drying of herbs. Journal of Agricultural and Food Science in Finland, 8: 19-27.

- Rahmati, M., Azizi, M., Ebadi, M.T. and Hasanzadeh Khayyat, M., 2010. Study on the effects of different drying methods on weight loss rate, essential oil and chamazolene contents of chamomile (Matricaria recutita CV. Germania (diploid)) flowers. Journal of Horticulture Science, 24(1): 29-37.

- Riadh, M.H., Ahmad, S.A.B., Marhaban, M.H. and Soh, A.C., 2015. Infrared heating in food drying: an overview. Drying Technology, 33(3): 322-335.

- Rocha, T., Lebert, A. and Marty-Audouin, C., 1993. Effect of pretreatments and drying conditions on drying rate and color retention of basil (Ocimum basilicum). LWT-Food Science and Technology, 26(5): 456-463.

- Roozdar, F., Azizi, M., Ghani, A. and Davarynejad, Gh., 2014. The effects of drying methods on drying time and some biochemical characteristics of Mentha piperita L. Journal of Horticulture Science, 28(3): 407-415.

- Salarikia, A., Miraei Ashtiani, S.H. and Golzarian, M.R., 2017. Comparison of drying characteristics and quality of peppermint leaves using different drying methods. Journal of Food Processing and Preservation, 41(3): e12930.

- Tahmasebi-Pour, M., Dehghannya, J., Seiiedlou-Heris, S. and Ghanbarzadeh, B., 2015. Modeling changes of color parameters during grapes drying pretreated with ultrasound and carboxymethyl cellulose and investigating its sensory characteristics. Journal of Innovative Food Technologies, 1(4): 61-79.

- Therdthai, N. and Zhou, W., 2009. Characterization of microwave vacuum drying and hot air drying of mint leaves (Mentha cordifolia). Journal of Food Engineering, 91(3): 482-489.

- Zakipour-Molkabadi, E., Hamidi-Esfahani, Z. and Abbasi, S., 2011. Formulation of leather from kiwi fruit losses. Iranian Food Science and Technology Research Journal, 6(4): 263-270.