اثر کودهای زیستی و آلی بر پارامترهای مورفولوژیک و عملکرد کامازولن بابونه آلمانی (Matricaria chamomilla L.) در شرایط تنش خشکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی


1 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

2 دانشجوی دکترای زراعت، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران


به‌منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف تنش خشکی و نوع کود بر عملکرد کمّی و کیفی گیاه دارویی بابونه آلمانی (Matricaria chamomilla L.) آزمایشی به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب بلوک‌های کامل تصادفی در مزرعه تحقیقاتی سازمان جهاد کشاورزی جیرفت در سال 1389 با سه تکرار اجرا گردید. تیمارهای آزمایش شامل تنش خشکی در سه سطح 40، 80 و 120 میلی‌متر تبخیر از طشتک تبخیر کلاسA به‌عنوان فاکتور اصلی و پنج تیمار کودی شامل شاهد، کود زیستی نیتروکسین، کود زیستی فسفات بارور-2، کود زیستی بیوسولفور و کود گاوی به‌عنوان کرت‌های فرعی بودند. صفات اندازه‌گیری شده شامل (تعداد ساقه اصلی، تعداد شاخه فرعی، ارتفاع بوته، تعداد کاپیتول در بوته، قطر کاپیتول، وزن خشک بوته، وزن گل تر، وزن گل خشک، درصد اسانس و عملکرد کامازولن) بود. نتایج نشان داد که تنش خشکی بر تمام صفات کمّی و کیفی در سطح 1% معنی‌دار بود. مقایسه میانگین‌ها نشان داد که آبیاری پس از 120 میلی‌متر تبخیر، عملکرد را در مقایسه با شاهد 25.1% کاهش داد. بیشترین میانگین عملکرد و اجزاء عملکرد از تیمار آبیاری پس از 40 میلی‌متر تبخیر و کاربرد کود گاوی بدست آمد. بیشترین درصد اسانس (0.685%) و عملکرد اسانس (6.32 کیلوگرم در هکتار) در تیمار بیوسولفور و تنش متوسط مشاهده شد. بیشترین درصد کامازولن (6.45%) و عملکرد کامازولن (396.8 گرم در هکتار) در تنش متوسط و به‌ترتیب از تیمار کودی نیتروکسین و بیوسولفور حاصل گردید. به‌طور کلی نتایج نشان داد که در شرایط تنش شدید کود دامی و در شرایط تنش ملایم کود زیستی بیوسولفور مناسب‌ترین تیمار کودی در تولید بابونه بود. 


- Agatonovic-Kustrin, S., Ortakand, D.B., Morton, D.W. and Yusof, A.P., 2015. Rapid evaluation and comparison of natural products and antioxidant activity in calendula, feverfew, and German chamomile extracts. Journal of Chromatography A, 1385: 103-110.

- Ahmadian, A., Ghanbari, A. and Gelavi, M., 2006. Effect of animal manure on quantitative and qualitative yield and chemical composition of essential oil in cumin (Cuminum cyminum L.). Iranian Journal of Field Crops Research, 4(2): 207-216.

- Alijani, M., Amini Dehaghi, M., Malboobi, M.A., Zahedi, M. and Modares Sanavi, S.A.M., 2011. The effect of different levels of phosphorus fertilizer together with phosphate bio-fertilizer (Barvar 2) on yield, essential oil amount and chamazulene percentage of Matricaria recutita L. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 27(3): 450-459.

- Arazmjo, A., Heidari, M and Ghanbari, A., 2010a. The effect of water stress and three sources of fertilizers on flower yield, physiological parameters and nutrient uptake in chamomile (Matricaria chamomilla L.). Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 25(4): 482-494.

- Arazmjo, E., Heidari, M. and Ghanbari, A., 2010b. Effect of water stress and type of fertilizer on yield and quality of chamomile (Matricaria chamomilla L.). Iranian Journal of Crop Sciences, 12(2): 100-111.

- Ashraf, M. and Foolad, M.R., 2007. Roles of glycine, betaine and prolinein improving plant abioticstress resistance. Environmental and Experimental Botany, 59: 206-216.

- Azzaz, N.A., Hassan, E. and Hamad, E.H., 2009. The chemical constituent and vegetative and yielding characteristics of fennel plants treated with organic and bio-fertilizer instead of mineral fertilizer. Australian Journal of Basic and Applied Sciences, 3(2): 579-587.

- Braun, L. and Cohen, M., 2015. Herbs and Natural Supplements, Volume 2: An Evidence-Based Guide (Vol. 2). Elsevier Health Sciences, 1384p.

- Dalla Santa, O.R., Hernandez, R.F., Alvarez, G.L.M., Junior P.R. and Soccol, C.R., 2004. Azospirillum sp. Inoculation in wheat. Barley and oats seeds greenhouse experiments. Brazilian Archives of Biology and Technology, 47(6): 843-850.

- Darzi, M.T., Ghalavand, A., Rejali, F. and Sefidkon, F., 2006. Effects of biofertilizers application on yield and yield components in fennel (Foeniculum vulgare Mill.). Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 22(4): 276-292.

- Dastborhan, S., Zehtab-Salmasi, S., Nasrollahzadeh, S. and Tavassoli, A.R., 2010. Effect of some plant growth promoting rhizobacteria and nitrogen fertilizer on morphological characteristics of german chamomile (Matricaria chamomilla L.). Journal of Agroecology, 2(4): 565-573.

- Dehghani Mashkani, M.R., Naghdi Badi, H., Darzi, M.T., Mehrafarin, A., Rezazadeh, S.H. and Kadkhoda, Z., 2010. The Effect of biological and chemical fertilizers on quantitative and qualitative yield of Shirazian babooneh (Matricaria recutita L.). Journal of Medicinal Plant, 2(38): 35-48.

- Ebrahimi, S. and Pormohammadi, A., 2010. Comprehenssion effective bittween Matricaria and black tea re-dused instabilityintants when grow their thooth. Dena Quarterly periodical, 4(1): 23-30.

- Ewulo, B.S., 2005. Effect of poultry dung and manure on chemical properties of clay and sandy clay loam soil. Journal of Animal and Veterinary Advances, 4: 839-841.

- Farzana, Y. and Radizah, O., 2005. In fluence of rhizobacterial inculation on growth of the sweet potato cultivar. Journal of Biologcal Science (On line), 1(3): 176-179.

- Fatma, E.M., El-Zamik, I., Tomader, T., El-Hadidy, H.I. Abd El-Fattah, L. and Seham Salem, H., 2006. Efficiency of biofertilizers, organic and in organic amendments app.lication on growth and essential oil pf marjoram (Majorana hortensis L.) plants grown in sandy and calcareous. Agricaltural Microbiology Department, Faculty of Agricalture, Zagazig University and Soil Fertility and Microbiology Department, Desert Research Center, Cairo, Egypt.

- Harbourne, N., Jacquier, J.C. and O’Riordan, D., 2009. Optimisation of the extraction and processing conditions of chamomile (Matricaria chamomilla L.) for incorporation into a beverage. Food Chemistry, 115(1): 15-19.

- Jahan, M. and Kouchaki, A., 2003. Effect of organic production of german chamomile (Matricaria chamomilla L.) on it’s chemical composition. Journal of Pajohesh and Sazandegi, 61: 87-95.

- Lal, P., Chhipa, B.R. and Kumar, A., 1993. Salt affected soil and crop production: a modern synthesis. Agro Botanical Publishers, India, 375p.

- Letchamo, W., Marquard, R., Holz, J. and Gosselin, A., 1994. Effects of water supply and light intensity on growth and essential oil of two Thymus vulgaris selections. Angewandte Botanic, 68: 83-88.

- Liuc, J. and Pank, B., 2005. Effect of vermicompost and fertility levels on growth and oil yield of Roman chamomile. Sciential Pharmaceutic, 46: 63-69.

- Mahfouz, S.A. and Sharaf-Eldin, M.A., 2007. Effect of mineral vs. biofetilizer on growth, yield, and essential oil content of fennel (Foeniculum vulgare Mill.). International Agrophsics, 21: 361-366.

- Munns, R., 1993. Physiological process limiting plant growth in saline soil: some dogmass and hypotheses. Plant, Cell and Environment, 16: 15-24.

- Pareek, A., Suthar, M., Rathore, G.S. and Bansal, V., 2011. Fe-verfew (Tanacetum parthenium L.): A systematic review. Pharmacognosy Reviews, 5(9): 103-110.

- Pirzad, A.R., Aliyari, H., Shakiba, M.R., Zehtab-Salmasi, S. and Mohammadi, S.A., 2008. Effects of irrigation and plant density on water use efficiency to produce dried flower of German chamomile, Matricaria chamomilla L. Journal of Agricultural Science, 18(4): 81-91.

- Rahmani, N., Valadabadi, S.A., Daneshian, J. and Bigdeli, M., 2008. The effects of water deficit stress and nitrogen on oil yield of Calendula officinalis L. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 34(1): 101-108.

- Reddy, A.R., Chaitanya, K.V. and Vivekanandan, M., 2004. Drought induced responses of photosynthesis and antioxidant metabolism in higher plants. Journal of Plant Physiology, 161: 1189-1202.

- Safikhani, F., 2005. Study of physiological characteristics Deracocephalum moldavica L. to water stess. Ph.D. Thesis of agronomy, University of Shahid Chamran Ahwaz.

- Shaalan, M.N., 2005. Effect of compost and different sources of biofertilizers, on borago plants (Borago officinalis). Egypt Journal of Agriculture Research, 83(1): 271-284.

- Solinas, V. and Deiana, S., 1996. Effect of water and nutritional conditions on the Rosmarinus officinalis L. phenolic fraction and essential oil yields. Italian Eppos, 19: 189-198.

- Sourestani, M. and Omidbeigi, R., 2010. Effect of water stress on morphological traits, essential oil content and yield of anise hyssop (Agastache foeniculum [Pursh] Kuntze). Iranian Journal of Horticultural Science, 41(3): 153-161.

- Sreevalli, Y., Baskaran, K., Chandrashekara, R., Kuikkarni, R., SuShil Hasan, S., Samresh, D., Kukre, J., Ashok, A., Sharmar Singh, K., Srikant, S. and Rakesh, T., 2001. Preliminary observations on the effect of irrigation frequency and genotypes on yield and alkaloid concentration in petriwinkle. Journal of Medicinal and Aromatic Plant Science, 22: 356-358.

- Vildova, A., Stolcova, M., Kloucek, P. and Orsak, M., 2007, Quality charactrrization of chamomile (Matricaria recutita L.) in organic and t raditional agricultures. Iinternational Simposium on Chamomile Research, Hevalopment and Production, Slovak Republic Prosov: 81-90.

- Zahir, A.Z., Arshad, M. and Prankenberger, W.F., 2004. Plant growth Promoting rhizobacteria; application and Perspectives in agriculture. Advances in Agronomy, 81: 97-168.