تأثیر تیموکینون بر بهبود پروفایل لیپیدی و آنزیم‌های کبدی در موش‌های آزمایشگاهی کوچک مبتلا به کبد چرب

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه زیست‌شناسی (بیوفیزیک، بیوشیمی و علوم جانوری)، دانشکده علوم پایه، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استاد، گروه زیست‌شناسی (بیوفیزیک، بیوشیمی و علوم جانوری)، دانشکده علوم پایه، واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

کبد چرب غیرالکلی در حال شیوع بین افراد دارای سبک زندگی شهری می‌باشد که می‌تواند به استئاتوز کبدی پیشرفت کند. تیموکینون، یک آنتی‌اکسیدان قوی و مورد توجه طب سنتی، بر روی کبد چرب القا شده در موش‌های آزمایشگاهی کوچک مورد بررسی قرار گرفت. 40 موش به چهار گروه ( کنترل سالم، حلال، گروه تجربی 1 و 2 به‌ترتیب تحت تیمار با دوزهای 5 و mg/kg10 تیموکینون به مدت 28 روز و تزریق داخل صفاقی) تقسیم شدند، همگی به‌جز گروه کنترل سالم طی مدت 4 هفته تحت رژیم پرچرب قرار گرفتند. در انتهای آزمایش نمونه‌های بافتی و سرمی موش‌ها برای انجام آنالیزهای بیوشیمیایی و بافت‌شناسی جمع‌آوری شد. نتایج نشان داد که میزان تری‌گلیسیرید، VLDL، بیلی‌روبین، فسفولیپید، کلسترول، HOMA و آلانین‌آمینوتانسفراز در گروه تجربی 2 نسبت به گروه حلال (0.001>P)، انسولین، آسپارتات آمینوترانسفراز و LDL (0.01>P) و گلوکز (0.05>P) کاهش داشت. البته میزان آلکالین فسفاتاز و لپتین کاهش معنی‌داری نداشت. میزان آدیپونکتین افزایش معنی‌داری را (0.001>P) نشان داد. HDL نیز افزایش غیر معنی‌داری داشت. در بررسی‌های هیستولوژیکی، آسیب‌های بافتی به میزان قابل توجهی بهبود یافته بود. طبق آزمایش‌ها، تیموکینون می‌تواند مقاومت انسولینی، پروفایل لیپیدی و آنزیم‌های کبدی را در موش‌های مبتلا به کبد چرب بهبود ببخشد.

کلیدواژه‌ها


- Al-Naqeep, G., Ismail, M. and Yazan, L.S., 2009. Effects of thymoquinone rich fraction and thymoquinone on plasma lipoprotein levels and hepatic low density lipoprotein receptor and 3-hydroxy-3-methylglutaryl coenzyme A reductase genes expression. Journal of Functional Foods, 1(3): 298-303.

- Anstee, Q.M. and Goldin, R.D., 2006. Mouse models in non-alcoholic fatty liver disease and steatohepatitis research. International Journal of Experimental Pathology, 87(1): 1-16.

- Badr, G., Mahmoud, M.H., Farhat, K., Waly, H., Al-Abdin, O.Z. and Rabah, D.M., 2013. Maternal supplementation of diabetic mice with thymoquinone protects their offspring from abnormal obesity and diabetes by modulating their lipid profile and free radical production and restoring lymphocyte proliferation via PI3K/AKT signaling. Lipids in Health and Disease, 12(1): 37.

- Dahiru, D. and Obidoa, O., 2007. Pretreatment of albino rats with aqueous leaf extract of Ziziphus mauritiana protects against alcohol-induced liver damage. Tropical Journal of Pharmaceutical Research, 6(2): 705-710.

- Fararh, K.M., Shimizu, Y., Shiina, T., Nikami, H., Ghanem, M.M. and Takewaki, T., 2005. Thymoquinone reduces hepatic glucose production in diabetic hamsters. Research in Veterinary Science, 79(3): 219-223.

- Hegazi, R.A., Sutton Tyrrell, K., Evans, R.W., Kuller, L.H., Belle, S., Yamamoto, M., Edmundowicz, D. and Kelley, D.E., 2003. Relationship of adiposity to subclinical atherosclerosis in obese patients with type 2 diabetes. Obesity Research, 11(12): 1597-1605.

- Hosseini, S.M., Taghiabadi, E., Abnous, K., Hariri, A.T., Pourbakhsh, H. and Hosseinzadeh, H., 2017. Protective effect of thymoquinone, the active constituent of Nigella sativa fixed oil, against ethanol toxicity in rats. Iranian Journal of Basic Medical Sciences, 20(8): 927-939.

- Kim, J., Kim, C.J., Ko, I.G., Joo, S.H. and Ahn, H.J., 2012. Splenectomy affects the balance between hepatic growth factor and transforming growth factor-β and its effect on liver regeneration is dependent on the amount of liver resection in rats. Journal of the Korean Surgical Society, 82(4): 238-245.

- Larter, C.Z., Yeh, M.M., Williams, J., Bell-Anderson, K.S. and Farrell, G.C., 2008. MCD-induced steatohepatitis is associated with hepatic adiponectin resistance and adipogenic transformation of hepatocytes. Journal of Hepatology, 49(3): 407-416.

- Malekirad, A.A., Ranjbar, A., Rahzani, K., Kadkhodaee, M., Rezaie, A., Taghavi, B. and Abdollahi, M., 2005. Oxidative stress in operating room personnel: occupational exposure to anesthetic gases. Human & Experimental Toxicology, 24(11): 597-601.

- Milner, J., 1979. Mechanism for fatty liver induction in rats fed arginine deficient diets. The Journal of Nutrition, 109(4): 663-670.

- Noeman, S.A., Hamooda, H.E. and Baalash, A.A., 2011. Biochemical study of oxidative stress markers in the liver, kidney and heart of high fat diet induced obesity in rats. Diabetology & Metabolic Syndrome, 3(1): 17.

- Polyzos, S.A., Toulis, K.A., Goulis, D.G., Zavos, C. and Kountouras, J., 2011. Serum total adiponectin in nonalcoholic fatty liver disease: a systematic review and meta-analysis. Metabolism, 60(3): 313-326.

- Qian, Y. and Fan, J.G., 2005. Obesity, fatty liver and liver cancer. Hepatobiliary & Pancreatic Diseases International, 4(2): 173-177.

- Ramadan, M.F., Kroh, L.W. and Mörsel, J.T., 2003. Radical scavenging activity of black cumin (Nigella sativa L.), coriander (Coriandrum sativum L.), and niger (Guizotia abyssinica Cass.) crude seed oils and oil fractions. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 51(24): 6961-6969.

- Salem, M.L., 2005. Immunomodulatory and therapeutic properties of the Nigella sativa L. seed. International Immunopharmacology, 5(13): 1749-1770.

- Suboh, S., Bilto, Y. and Aburjai, T., 2004. Protective effects of selected medicinal plants against protein degradation, lipid peroxidation and deformability loss of oxidatively stressed human erythrocytes. Phytotherapy Research, 18(4): 280-284.

- Targher, G., Bertolini, L., Poli, F., Rodella, S., Scala, L., Tessari, R., Zenari, L. and Falezza, G., 2005. Nonalcoholic fatty liver disease and risk of future cardiovascular events among type 2 diabetic patients. Diabetes, 54(12): 3541-3546.

- Yki-Järvinen, H., 2015. Nutritional modulation of non-alcoholic fatty liver disease and insulin resistance. Nutrients, 7(11): 9127-9138.

- Yuan, T., Nahar, P., Sharma, M., Liu, K., Slitt, A., Aisa, H. and Seeram, N.P., 2014. Indazole-type alkaloids from Nigella sativa seeds exhibit antihyperglycemic effects via AMPK activation in vitro. Journal of Natural Products, 77(10):
2316-2320.

- Yueh, C.Y., Chen, J.H., Lee, L.W., Lu, C.W., Parekh, B. and Chi, C.C., 2011. Elevated alanine aminotransferase is associated with metabolic syndrome but not consistently associated with impaired fasting glucose or type 2 diabetes mellitus. Diabetes Research and Clinical Practice, 94(1): 64-70.

- Zou, Y., Li, J., Lu, C., Wang, J., Ge, J., Huang, Y., Zhang, L. and Wang, Y., 2006. High-fat emulsion-induced rat model of nonalcoholic steatohepatitis. Life Sciences, 79(11): 1100-1107.