معرفی برخی از گونه‌های دارویی مقاوم به خشکی استان یزد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان یزد

2 کارشناس ارشد مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان یزد

چکیده

تنوع گیاهی در اکوسیستمهای مناطق خشک، زیاد و بیشترین تعداد گونه‌های نادر و در حال انقراض در این مناطق یافت می‌شوند. به‌علاوه گونه‌های گیاهی انحصاری نیز در اکوسیستمهای خشک وجود دارند. این اکوسیستمها مرکز تنوع زیستی و در بعضی از موارد دارای غنای گونه‌ای نیز می‌باشند. این پژوهش براساس مشاهدات در حین اجرای طرحهای تحقیقاتی در زمینه گیاهان دارویی و نیز بازدیدهای صحرایی طی سالهای 1383-1372 و اطلاعات کتابخانه‌ای صورت گرفته است.
در این بررسی 37 گونه از 25 تیره به‌عنوان گیاهان دارویی مقاوم به خشکی شناسایی و معرفی گردیدند. علاوه براین نام علمی، نام فارسی، تیره، فرم رویشی، نحوه تکثیر، محل پراکنش، قسمتهای مورد استفاده و ترکیبهای شیمیایی، خواص مهم دارویی گیاه شرح داده شده است.
خانواده‌های گیاهی غالب که از نظر دارویی اهمیت دارند و در مناطق خشک رشد و نمو می‌کنند عبارتند از:
Lamiaceae, Apiaceae, Solanaceae, Fabaceae, Papaveraceae, Cucurbitaceae, Chenopodiaceae, Asteraceae, Capparidaceae, Liliaceae.
بیشترین تعداد گونه‌های دارویی به ترتیب مربوط به خانواده‌های Lamiaceae، Apiaceae و Solanaceae می‌باشند.

کلیدواژه‌ها


- امیدبیگی، ر.، 1376. رهیافتهای تولید و فراوری گیاهان دارویی. انتشارات طراحان نشر. جلد 2.
- امیدبیگی، ر.، 1379. رهیافتهای تولید و فراوری گیاهان دارویی. انتشارات آستان قدس رضوی. جلد 3.
- حیدری شریف‌آباد، ح.، 1379. گیاه خشکی و خشکسالی، انتشارات مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع.
- زارع‌زاده، ع.، 1379. گزارش نهایی طرح تحقیقاتی جمع‌آوری، شناسایی و اهلی کردن گیاهان دارویی استان یزد.
- زارع‌زاده، ع.، 1382. دایره‌المعارف گیاهان دارویی، انتشارات وصال تهران. جلد 1و3.
- زرگری، ع.، 1370. گیاهان دارویی، انتشارات دانشگاه تهران. جلد 1و5.
- شمس‌زاده، م.، 1383. گزارش طرح تحقیقاتی کلکسیون گیاهان بیابانی ایران.
- کرم‌زاده، س.، 1382. خشکی و تولید مواد مؤثر در گیاهان دارویی و معطر، خشکی و خشکسالی کشاورزی، شمارة 7.
- گلها و گیاهان مناطق خشک و نیمه خشک کویری ایران. 1355. انتشارات مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور.
- مظفریان، و.،1375. فرهنگ نامهای گیاهان ایران. ‌انتشارات فرهنگ معاصر.
- مظفریان، و.،1379. فلور استان یزد. انتشارات مؤسسه انتشارات یزد.
- میرحیدر، ح.، 1377. معارف گیاهی. دفتر نشر فرهنگ اسلامی. جلد 1و 8.
- Chopra, I. C., Abrol, B.K. and Handa, K.L. 1960. Medicinal plants of the arid zones, with particular reference to the botanical aspects. Arid zone res., 11-53.
- Fletcher, H.C. and Elmendrof, H.B. 1955. Phreatophtes, aserious problem in west. P.P. 423.
- Killian, C. and Lemmee, G. 1956. Les xerophytes: Leur enconomic deau. P.P. 787-824. in handbuch der pflanzen physiologie.