ارزیابی صفات مورفولوژیکی، عملکرد سرشاخه و تولید اسانس در جمعیت‌های پنج گونه Anthemis

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه تحقیقات بانک ژن منابع طبیعی ایران، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 استاد، بخش تحقیقات مرتع، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

3 کارشناس، گروه تحقیقات بانک ژن منابع طبیعی ایران، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

4 مربی پژوهشی، گروه تحقیقات بانک ژن منابع طبیعی ایران، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی صفات مورفولوژیکی و فنولوژیکی خصوصیات 68 جمعیت از پنج گونه جنس آنتمیس (Anthemis altissima L.، A. haussknechtii Boiss. & Reut.، A. pseudocotula Boiss.، A. tinctoria L. و A. triumfettii (L.) All.) آزمایشی در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی در 3 تکرار در سال زراعی 91-90 در مزرعه ایستگاه تحقیقاتی البرز کرج اجرا شد. 13 صفت قطر طولی و عرضی تاج پوشش، سطح تاج پوشش، ارتفاع و تعداد گل در بوته، زمان گلدهی و برداشت، وزن تر و خشک، سرشاخه، درصد و عملکرد اسانس، درجه حرارت تجمعی رشد روزانه، GDD زمان گلدهی و برداشت اندازه‏گیری شدند. میانگین صفات رویشی و عملکرد سرشاخه در گونه A. pseudocotula بیشتر از سایر گونه‌ها بود. این گونه با داشتن کمترین GDD در زمان ظهور گل و رسیدن نسبت به سایر گونه‌ها زودرس‌تر بود. عملکرد اسانس دو گونه A. altissima و A. triumfettii به‌ترتیب با 33 و 59 گرم در بوته از سه گونه دیگر بیشتر بود. عملکرد سرشاخه جمعیت‌های اردبیل و خوی1 گونه A. tinctoria، بیشتر از سایر جمعیت‌ها بود. عملکرد سرشاخه جمعیت‌های سمنان1 و سمنان2 گونه A. triumfettii و عملکرد اسانس جمعیت‌های شاهرود و سمنان2 از جمعیت‌های دیگر بیشتر بود. البته جمعیت لوشان و سلماس زودرس‌تر بودند. جمعیت گلستان گونه A. haussknechtii دارای بیشترین عملکرد سرشاخه و اسانس و زودرس‌تر بود. در گونه‌ A. pseudocotula جمعیت گلستان2 دارای بیشترین عملکرد سرشاخه و تولید اسانس بوده و جمعیت‌های گلستان1 و زنجان1 و زنجان2 زودرس بودند. البته بین جمعیت‌های گونه A. altissima تنوع معنی‌داری وجود نداشت. در همه گونه‌ها رابطه مستقیمی بین افزایش عملکرد سرشاخه و تولید اسانس با زودرسی وجود داشت، به‌طوری که جمعیت‌های زودرس دارای عملکرد سرشاخه و اسانس بیشتری بودند که از این ویژگی می‌توان در تولید ارقام مقاوم به خشکی در شرایط دیم استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها


- Alizadeh, M.A., Khamoshi, H., Jafari, A.A. and Daneshian, J., 2012. Effect of planting date on vegetative and reproductive growth of Anthemis prythrum, A. pseudocotula, A. tinctoria and A. triumfetti. Proceedings of 12th Agronomy and Plant Breeding Congress, Islamic Azad University, Karaj, Iran, 4-6 September, (In Persian).

- Alizadeh, M.A., Khamoshi, H., Jafari, A.A. and Daneshian, J., 2015. Evaluation of some vegetative and generative traits and essential oil percentage of Anthemis pseudocotula Boiss., A. tinctoria L. and A. triumfettii L. in two planting dates. Iranian of Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 30(6): 954-964.

- Frank, A.B., Sedives, K.H. and Hofmann, L., 1993. Determining grazing reading for native and tame pastures. Proceedings of the Royal Society of Edinburgh, 89: 45-58.

- Ghahraman, A., 1996. General Code of the Families and Genera of the Flora of Iran. Publications of Research Institute of Forests and Rangelands, Tehran, Iran, 322p.

- Ghasemi Pirbaloty, A., 2009. Medicinal and Aromatic Plants (Identification and Their Effects). Islamic Azad University of Shahrekord Branch, Iran, 496p.

- Jalali, Z., Sefidkon, F., Assareh, M.H. and Attar, F., 2008. Comparison of sesquiterpens in the essential oils of Anthemis hyalina DC., Matricaria recutita L. and Matricaria aurea (Loefl.) Schultz-Bip. Iranian of Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 24: 31-37.

- Mazaheri, D., 1994. Intercropping. Tehran University Press, Tehran, 262p.

- Mozaffarian, V., 2008. Flora of Iran: Asteraceae (Compositae): Tribes Anthemideae and Echinopeae, Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, 443p.

- Omidbeygi, R., 1995: Approaches to Processing of Medicinal Plants (Vol 1). Publications of About the Day, 286p.

- Penka, M., 1978. Influence of irrigation on the contents of effective substances in officinal plants. ActaHorticulture, 73: 181-198.

- Presti, R.M.L. and Oberprieler, C., 2009. Evolutionary history, biogeography and eco-climatological differentiation of the genus Anthemis (Compositae-Anthemideae) in the circum-Mediterranean area. Journal of Biogeography, 36(7): 1313-1332.

- Salamon, I. 1992. Production of chamomile, Chamomilla recutita (L.) Rauschert, in Slovakia. Journal of Herbs, Spices and Medicinal plants, 1(2): 37-45.

- Siddiqui, M.H., Oad, F.C. and Jmaro, M.G.H., 2006. Emergence and nitrogen use efficiency of maize under different tillage operation and fertility levels. Asian Journal of plant Sciences, 5(3): 508-510.

- Yaryab, S., 2013. Evaluation of yield and morphological traits in populations of six species Anthemis haussknechtii, A. althissima, A. tinctoria, A. psedocotula, Matricaria recutita and Tripleurospermum sevasnense, MSC. Thesis, Islamic Azad University, Karaj- Branch, 96p.

- Zargary, A., 1997. Plant Medicine (Vol 3). Tehran University Press, Tehran, Iran, 894p.