اثرات بیولوژیک اسانسها و عصارهها
زهرا حقانی؛ شهرام پورسیدی؛ آزاده لهراسبی نژاد؛ سپیده خراسانی؛ سارا عابدینی
چکیده
زمینه و هدف: گیاهان دارویی به دلیل اهمیت اقتصادی، کاربردهای دارویی و درمانی و داشتن ترکیبات زیستی ارزشمند، بسیار حایز اهمیت میباشند. داروهای با منشا گیاهی میتوانند بیخطر و مؤثر علیه طیف وسیعی از بیماریها مورد استفاده قرار گیرند. آنغوزه (Ferula assa-fuetida)و درمنه (Artemidia siebbr) گیاهان دارویی رایج هستند که به عنوان ضد عفونی کننده و ضد میکروب ...
بیشتر
زمینه و هدف: گیاهان دارویی به دلیل اهمیت اقتصادی، کاربردهای دارویی و درمانی و داشتن ترکیبات زیستی ارزشمند، بسیار حایز اهمیت میباشند. داروهای با منشا گیاهی میتوانند بیخطر و مؤثر علیه طیف وسیعی از بیماریها مورد استفاده قرار گیرند. آنغوزه (Ferula assa-fuetida)و درمنه (Artemidia siebbr) گیاهان دارویی رایج هستند که به عنوان ضد عفونی کننده و ضد میکروب به خوبی شناخته شدهاند. اما بیشتر ترکیبات زیستی عصارههای گیاهی ناپایدارند و میتوانند به راحتی توسط شرایط محیطی تجزیه شوند. محصور کردن مواد زیست فعال در پوششها یا پلیمرها با تولید ذرات نانو میتواند این محدودیت را جبران کند. بنابراین هدف از این مطالعه تولید نانو کپسولهای آلبومینی حاوی عصاره اتانولی آنغوزه (تلخ) و درمنه و بررسی فعالیت ضد میکروبی آنها میباشد. مواد و روش: به منظور تهیه مواد گیاهی صمغ آنغوزه در فصل بهار از گیاهان شهرستان راور واقع در شمال استان کرمان جمع آوری شد. برگ گیاه درمنه نیز در فصل پاییز از روستای سیرچ واقع در شمال شرق استان کرمان جمعآوری شدند. عصاره اتانولی پودر صمغ آنغوزه و پودر برگ خشک درمنه استخراج شد. برای تهیه عصاره اتانولی آنغوزه، صمغ آن به صورت پودر درآمده و به اتانول 50% اضافه شد. مخلوط حاصل در دمای 50 درجه سانتیگراد به مدت دو ساعت به طور مداوم هم زده شد سپس توسط کاغذ صافی واتمن فیلتر شد. برای خروج اتانول از دستگاه روتاری تحت شرایط خلا استفاده شد تا زمانیکه ماده جامد قهوهای رنگ باقی بماند. برای تهیه عصاره اتانولی درمنه از برگ خشک استفاده شد و عصارهگیری مشابه عصارهگیری آنغوزه انجام شد. سپس به منظور تعیین ترکیبات سازنده عصاره گیاهی آنالیز کروماتوگرافی گازی (GC-MS) انجام شد. در مرحله بعد پودر عصاره به محلول حاوی آلبومین اضافه شد و تحت همزدن مداوم قرار گرفت. از گلوتارآلدهید نیز به عنوان اتصال دهنده استفاده شد. سپس ویژگیهای نانوذرات توسط آنالیزهای میکروسکوپ الکترونی عبوری (TEM)، روش تفرق نور لیزر (DLS) و طیف سنجی تبدیل فوریه مادون قرمز (FTIR) تعیین شدند. در نهایت خاصیت ضدباکتریایی نانوذرات پروتئینی حاوی عصاره آنغوزه و درمنه در مقایسه با عصاره خالص بر باکتریهای گرم مثبت، گرم منفی و مخمر مورد ارزیابی قرار گرفت.یافتهها: نتایج حاصل از پژوهش حاضر نشان داد که نانوذره پروتئینی حاوی عصاره اتانولی آنغوزه و درمنه به ترتیب با میانگین اندازه 75/50 و 24/122 نانومتر و نانوذرات به شکل کروی هستند. نتایج GC-MS برای هر دو عصاره آنغوزه و درمنه ترکیبات با خاصیت ضدباکتری را نشان داد. مقایسه انجام شده در مورد نتایج FTIR مربوط به نانوذرات پروتئینی نشان داد که نانو ذرات پروتئینی حاوی عصاره درمنه دارای مقادیر قابل توجهی ترکیبات فنلی، آلکانها، ترکیبات استخلافدار و ترکیبات آلدئیدی میباشد. علاوه براین نانو ذرات پروتئینی حاوی عصاره آنغوزه دارای ترکیبات فنلی، آلکانها و آلکنها میباشد. نتایج حاصل از آزمایش میکروبی نیز نشان داد عصاره خام آنغوزه و درمنه به طور معنیداری فعالیتهای ضد میکروبی کمتری داشتند. در حالی که نانوذرات پروتئینی حاوی عصاره آنغوزه و درمنه سطح بالایی از اثرات ضد میکروبی را نشان دادند.نتیجه گیری: نانوذرات پروتئینی حاوی عصاره آنغوزه و درمنه علاوه بر داشتن شکل فیزیکی پایدار یک عامل ضدمیکروبی مناسب هستند که میتوانند در تولید داروهای آنتیبیوتیک مورد توجه قرار گیرند.
طیبه رجبیان؛ عذرا صبورا؛ بتول حسنی؛ حسن فلاح حسینی
دوره 23، شماره 3 ، آبان 1386، ، صفحه 391-404
چکیده
آنغوزه (Ferula assa-foetida) گیاهی دارویی، بومی ایران و متعلق به تیره چتریان (Apiaceae) است. بذرهای گیاه آنغوزه دارای دوره خواب طولانی هستند، بنابراین کوتاه کردن دوره خواب و افزایش میزان جوانهزنی بذرها توسط روشهای آزمایشگاهی میتواند در احیاء این گیاه مؤثر باشد. اثر جیبرلیک اسید (GA3) به صورت پیش تیمار (با غلظتهای زیاد در کوتاه مدت و در دمای (C˚2±23) ...
بیشتر
آنغوزه (Ferula assa-foetida) گیاهی دارویی، بومی ایران و متعلق به تیره چتریان (Apiaceae) است. بذرهای گیاه آنغوزه دارای دوره خواب طولانی هستند، بنابراین کوتاه کردن دوره خواب و افزایش میزان جوانهزنی بذرها توسط روشهای آزمایشگاهی میتواند در احیاء این گیاه مؤثر باشد. اثر جیبرلیک اسید (GA3) به صورت پیش تیمار (با غلظتهای زیاد در کوتاه مدت و در دمای (C˚2±23) و تیمار (با غلظتهای کم در بلند مدت و در دماهای C˚4 و C˚2± 23) بر روی جوانهزنی بذر دو جمعیت شیرکوه و طبس در محیط کشت پایه MS بررسی شد. تغییر چندانی در سرعت و درصد جوانهزنی بذرهای تیمار شده و پیش تیمار شده با GA3 هر دو جمعیت در دمای C˚2±23 مشاهده نشد. کاربرد تیمار سرمادهی (C˚4) برای بذرهای هر دو جمعیت سبب افزایش درصد جوانهزنی در آنها شد. پس از 12 هفته حداکثر میزان درصد جوانهزنی در جمعیتهای شیرکوه و طبس به ترتیب 84 و56 درصد بود. همچنین تأثیر عامل دما بر روی جوانهزنی بذرها به تنهایی در دو سطح دمای C˚4 و C˚2±23 روی کاغذ صافی مرطوب آزمون گردید. بیشترین درصد و سرعت جوانهزنی بذرها (جمعیت شیرکوه 90% و جمعیت طبس 67%) در نتیجه سرمادهی روی کاغذ صافی مرطوب به مدت 8 تا 9 هفته حاصل گردید. افزایش غلظت GA3 درونزا در نتیجه تیمار سرمادهی عامل مؤثر بر افزایش درصد جوانهزنی بذرها میباشد.