اثر حشره‌کشی اسانس میوه سرو کوهی (Thuja occidentalis L.)، روی حشرات کامل سوسک توتون (Lasioderma serricorne F. (Col.: Anobiidae)) در شرایط آزمایشگاهی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

2 استادیار، بخش تحقیقات حشره‌شناسی کشاورزی، مؤسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی

3 استادیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

چکیده

برای یافتن مواد حشره‌کش جدید که تجدیدشونده، سازگار با محیط زیست و به آسانی قابل تهیه باشند، اسانس میوه سرو کوهی (Thuja occidentalis L.)، روی حشرات بالغ سوسک توتون (Lasioderma serricorne)، در شرایط آزمایشگاهی مورد استفاده قرار گرفت. بررسی و آنالیز اسانس میوه سرو کوهی به‌وسیله گاز کروماتوگرافی (GS/MS)، نشان داد که این اسانس شامل 22 ماده مختلف است که مهمترین آنها عبارتند از: آلفا-توجون (64/49%)، فنکون (06/14%) و بتا-توجون (98/8%). این تحقیق در قالب طرح کاملاً تصادفی با 6 تیمار (5 غلظت مختلف از اسانس به همراه شاهد)، انجام شد. اسانس با استفاده از روش تقطیر با آب و توسط دستگاه کلونجر تهیه گردید. آزمایش در شرایط دمایی 2 ± 30 درجه سیلسیوس و رطوبت نسبی 5 ± 60% و در تاریکی انجام شد. تیمارها شامل 5 غلظت مختلف از اسانس به همراه شاهد، که هر غلظت در 3 تکرار و هر تکرار شامل 20 حشره بالغ 7 تا 14 روزه بود. نتایج نشان داد که اسانس مورد استفاده کشندگی معنی‌داری را در 24 ساعت از خود روی حشرات بالغ آفت مورد مطالعه نشان داد. مقدار LC50 برای اسانس میوه سرو کوهی (T. occidentalis)، در این آزمایش 246 میکرولیتر بر لیتر هوا محاسبه گردید.

کلیدواژه‌ها


- مدرس، س.ص.، 1381. بررسی میزان خسارت آفات انباری روی گندم و جو در منطقه سیستان. خلاصه مقالات پانزدهمین کنگره گیاه‌پزشکی ایران، دانشگاه رازی کرمانشاه، 20-16 شهریور: 144.

- مصباح، م.، 1377. آفات انباری توتون و راههای کنترل آنها. انتشارات مرکز تحقیقات توتون گیلان، 106 صفحه.

- معروف، ع.، شایسته، ن. و رستم کلایی مطلق، س.ا.، 1388. بررسی کارایی روش رایج کنترل سوسک توتون Lasioderma serricorne F. (Col., Anobiidae)، با استفاده از فسفید آلومینیوم در انبارهای توتون ایران. تحقیقات حشره‌شناسی، 1(3): 259-249.

- Abbott, W.S., 1987. A method for computing the effectiveness of an insecticide, 1925. Journal of the American Mosquito Control Association, 3(2): 302-303.

- Ashworth, J.R., 1993. The biology of Lasioderma serricorne. Journal of Stored Products Research, 29(4): 291-303.

- Aslan, I., Calmashur, O., Sahin, F. and Caglar, O., 2005. Insecticidal effects of essential plant oils against Ephestia kuehniella (Zell.), Lasioderma serricorne (F.) and Sitophilus granarius (L.). Journal of Plant Diseases and Protection, 112(3): 257-267.

- Bachrouch, O., Jemaa, J.M.B., Talou, T., Marzouk, B. and Abderraba, M., 2010. Fumigant toxicity of Pistacia lentiscus essential oil against Tribolium castaneum and Lasioderma serricorne. Bulletin of Insectology, 63(1): 129-135.

- Bakr, R.F.A., Fattah, H.M.A., Salim, N.M. and Atiya, N.H., 2010. Insecticidal activity of four volatile oils on two museum insects pests. Egyptian Academic Journal of Biological Sciences, 2(2): 57-66.

- Bekele, J. and Hassanali, A., 2001. Blend effects in the toxicity of the essential oil constituents of Ocimum kilimandscharium and Ocimum kenyense (Labiateae) on two pests-harvest insect pests. Phytochemistry, 57: 385-391.

- Bouda, H., Taponjou, L.A., Fontem, D.A. and Gumedzoe, M.Y.D., 2001. Effect of essential oils from leaves of Ageratum conyzoides, Lantana camara and Chromolaena odorata on the mortality of Sitophilus zeamais (Col: Culculionidae). Journal of Stored Products Research, 37(2): 103-109.

- Ebadollahi, A., Safaralizadeh, M.H. and Pourmirza, A.A., 2010. Fumigant toxicity of Lavandula stoechas L. oil against three insect pests attacking stored products. Journal of Plant Protection Research, 50(1): 56-60.

- Ebadollahi, A., Safaralizadeh, M.H., Pourmirza, A.A. and Gheibi, S.A., 2010. Toxicity of essential oil of Agastache foeniculum (Pursh) Kuntze to Oryzaephilus surinamensis L. and Lasioderma serricorne F. Journal of Plant Protection Research, 50(2): 215-219.

- Eberhardt, H.J., 1997. Alternative form of storage protection: Biological insecticides for the control of the cigarette beetle Lasioderma serricorne and the tobacco moth Ephestia elutella. Beitrage zur tabakforschung international, 17(28): 31-47.

- Geneve, R., 1994. International survey of pests and mould in stored tobacco. SEITA. pp: 58-67, http://legacy.library.ucsf.edu/tid/ecc13c00.

- Isman, M.B., 2006. Botanical insecticides, deterrents and repellents in modern agriculture and an increasingly regulated world. Annual Review of Entomology, 51: 45-66.

- Keita, S.M., Vincent, C., Schmidt, J.P. and Arnason, J.T. 2001a. Insecticidal effects of Thuja occidentalis L.(Cupressaceae) essential oil on Callosobruchus maculatus (Col.: Bruchidae). Canadian Journal of PlantScience, 81: 173-177.

- Keita, S.M., Vincent, C., Schmit, J.P., Arnason, J.T. and Belanger, A., 2001b. Efficacy of essential oil of Ocimum basilicum L. and O. gratissimum L. applied as an insecticidal fumigant and powder to control Callosobruchus maculatus (Fab.) (Coleoptera: Bruchidae). Journal of Stored Products Research, 37(4): 339-349.

- Ketoh, G.K., Glitoh, A.I. and Huignard, J., 2002. Susceptibility of the bruchid Callosobruchus maculatus (Col: Bruchidae) and its parasitoid Dinarmus basalis (Hym: Pteromalidae) to three essential oils. Journal of Economic Entomology, 95(1): 174-182.

- Kim, S., Park, C., Ohh, M.H., Cho, H.C. and Ahn, Y.J., 2003. Contact and fumigant activities of aromatic plant extracts and essential oils against Lasioderma serricorne (Coleoptera: Anobiidae). Journal of Stored Products Research, 39(1): 11-19.

- Lee, C.H., Sung B.K. and Lee, H.S., 2006. Acaricidal activity of fennel seed oils and their main component against Tyrophagus putrescentiae, a stored food mite. Journal of Stored Products Research, 42: 8-14.

- Lentz, D.L., Clark, A.M., Hufford, C.D., Meurer-Grimes, B., Passreiter, C.M., Cordero, J., Ibrahimi, O. and Okunade, A., 1998. Antimicrobial properties of Honduran medicinal plants. Journal of Ethnopharmacology, 63(3): 253-263.

- Mahboubi, M. and Haghi, G., 2008. Antimicrobial activity and chemical composition of Mentha pulegium L. essential oil. Journal of Ethnopharmacology, 119(2): 325-327.

- Massey, E.D., 1999. Stored tobacco: insects and their control: 241-248. In: Davis, D.L. and Nielsen, M.T., (Eds.). Tobacco Production Chemistry and Technology. Black Well Science, London, England, 467p.

- Park, C., 2000. Insecticidal activity of basarone derived from Acorus gramineus root against insect pests. MSc. Thesis, Seoul National University.

- Park, I.K., Lee, S.G., Choi, D.H., Park, J.D. and Ahn, Y.J., 2003. Insecticidal activities of constituents identified in the essential oil from leaves of Chamaecyparis obtusa against Callosobruchus chinensis (L.) and Sitophilus oryzae (L.). Journal of Stored Products Research, 39(4): 375-384.

- Shaaya, E., Kostjukovski, M., Eilberg, J. and Sukprakarn, C., 1997. Plant oils as fumigants and contact insecticides for the control of stored-product insect. Journal of Stored Products Research, 33(1): 7-15.

- SPSS, 2012. Statistical package for the social science incorporation. Chicago, IL 60606-6307, USA.

- Svajdlenka, E., Mártonfi, P., Tomasko, I., Grancai, D. and Nagy, M. 1999. Essential oil composition of Thuja occidentalis L. samples from Slovakia. Journal of Essential Oil Research, 11(5): 532-536.

- Tsiri, D., Graikou, K., Pobłocka-Olech, L., Krauze-Baranowska, M., Spyropoulos, C. and Chinou, I., 2009. Chemosystematic value of the essential oil composition of Thuja species cultivated in Poland-antimicrobial activity. Molecules, 14(11): 4707-4715.