اثر سطوح مختلف کودهای نیتروژن، فسفر و پتاسیم بر میزان فتوسنتز و توسعه رشد اکوتیپ‌های حنا (Lowsonia inermis L.)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران؛ عضو انجمن پژوهشگران جوان

2 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

چکیده

گیاهان عالی موجودات زنده خوداتکایی هستند که می‌توانند ترکیب‌های آلی خود را از عناصر غذایی معدنی جذب نموده از محیط بسازند. بنابراین دسترسی کافی به سطحی مطلوب از عناصر غذایی در محیط بسیار با اهمیت می‌باشد. هدف اصلی این مطالعه تعیین نیاز غذایی اکوتیپ‌های مختلف گیاه دارویی- صنعتی حنا (بم، شهداد و رودبار) براساس عناصر پرمصرف نیتروژن، فسفر و پتاسیم (K:P:N، 0:0:0، 100:50:50، 200:100:100، 300:200:150 Kg ha-1) در شرایط آب و هوایی شهر کرمان بوده است. نتایج نشان داد که اثر متقابل اکوتیپ در کود تنها در مورد پارامترهای عملکرد خشک برگ و عملکرد خشک کل در سطح احتمال 5% معنی‌دار شد. مقایسه میانگین اثر متقابل اکوتیپ در کود نشان داد هر سه اکوتیپ مورد بررسی در نسبت کودی 300:200:150 دارای بیشترین عملکرد خشک برگ بوده و از لحاظ آماری اختلاف معنی‌داری نیز با یکدیگر نداشتند. اثر ساده اکوتیپ روی فتوسنتز خالص و هدایت روزنه‌ای معنی‌دار بوده و بیشترین میانگین این صفات مربوط به اکوتیپ شهداد بود. در این مطالعه اثر ساده کود برای تمامی صفات مورد بررسی بجز سطح ویژه برگ و وزن مخصوص برگ معنی‌دار گردید. مقایسه میانگین تیمارهای مختلف کودی نشان داد که بیشترین میانگین شاخص سطح برگ، فتوسنتز خالص و هدایت روزنه‌ای مربوط به نسبت کودی 300:200:150 بوده، در حالی‌که صفات سرعت تعرق و سرعت رشد محصول در نسبت‌های 300:200:150 و 200:100:100 تفاوت معنی‌داری باهم نداشتند. به‌طور کلی برای دستیابی به حداکثر سرعت رشد محصول و شاخص سطح برگ مناسب برای تولید بیشترین عملکرد خشک برگ حنا در اکوتیپ‌های شهداد و رودبار نسبت کودی 300:200:150 و در اکوتیپ بم نسبت کودی 200:100:100 در شرایط مشابه با این مطالعه مناسب به نظر می‌رسد.

کلیدواژه‌ها


- Bowman, W.D., Bahn, L. and Damm, M., 2003. Alpine landscape variation in foliar nitrogen and phosphorus concentrations and the relation to soil nitrogen and phosphorus availability. Arctic, Antarctic and Alpine Research, 35(2): 144-149.

- Cox, W.J., 1996. Whole-plant physiological and yield responses of maize to plant density. Agronomy Journal, 88: 489-496.

- Eidi, A., Eidi, M., Oryan, S. and Esmaeili, A., 2004. Effect of garlic (Allium sativum) extract on levels of urea and uric acid in normal and streptozotocin-diabetic rats. Iranian Journal of Pharmaceutical Research, 3:52-52.

- Farahbakhsh, H. and Pasandi Pour, A., 2017. Physiological response of henna (Lowsonia inermis L.), medicinal-industrial plant, to application of salicylic acid under drought stress. Journal of Plant Process and Function, 19(6): 15-28.

- Hajiboland, R., Radpour, E. and Pasbani, B., 2014. Effect of phosphorus deficiency on drought stress tolerance in two tomato (Solanum lycopersum L.) cultivars. Journal of Plant Researches, 27(5): 788-803.

- Hawkesford, M., Horst, W., Kichey, T., Lambers, H., Schjoerring, J., Skrumsager Moller, I. and White, P., 2012. Functions of macronutrients: 135-189. In: Marschner, P., (Ed.). Marschner's Mineral Nutrition of Higher Plants. Academic Press, 672p.

- Javadipour, Z., Movahhedi Dehnavi, M.L. and Balouchi, H.R., 2011. Evaluation of photosynthesis parameters, chlorophyll content and fluorescence of safflower cultivars under saline condition. The European Journal of Clinical Pharmacology, 6(2): 35-56.

- Karimi, M.M. and Siddique, K.H.M., 1991. Crop growth and relative growth rates of old and modern wheat cultivars. Australian Journal of Agriculture Research, 42: 13-20.

- Khajepour, M.R., 2014. Principles and Fundamentals of Crop Production. Isfahan University of Technology, Jahad Daneshgahi Press, 658p.

- Koocheki, A. and Sarmadnia, G., 2008. Physiology of Crop Plants. Mashhad, Jahad Daneshgahi Press, 400p.

- Latifi, N., Navabpoor, S. and Ghaderi, A., 2004. Evaluation sunflower growth index, under dry condition. Agriculture Science Journal, 17(1): 61-67.

- Nezarat, S. and Gholami, A., 2008. Evaluation of Azospirillum and Pseudomonas potential on maize photosynthesis indices. 2nd National Congress of Ecological Agriculture of Iran, 17-18 October:
2037-2049.

- Pasandi Pour, A., Farahbakhsh, H. and Moradi, R., 2018. Assessing effect of climatic-management factors on yield and growth characteristics of henna (Lowsonia inermis L.) as a medicinal-industrial plant in Kerman province. Agroecology, 10(1): 203-217.