تأثیر بیوچار بر میزان تریگونلین بذر اکوتیپ‌های گیاه دارویی شنبلیله (Trigonella foenum-graceum L.) در شرایط کم‌آبیاری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

2 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

3 استادیار، گروه فیزیولوژی مولکولی، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

چکیده

تقاضای بالا برای استفاده از داروهای گیاهی و محدودیت منابع گیاهی مرتبط با آنها موجب شده است که توجه و تحقیق پیرامون این دسته از گیاهان به‌منظور افزایش عملکرد و مواد مؤثره‌ آنها ضرورت یابد. این تحقیق به بررسی تأثیر کاربرد بیوچار بر عملکرد و میزان تریگونلین موجود در بذر اکوتیپ‌های گیاه شنبلیله (Trigonella foenum-graceum L.) در رژیم‌های مختلف آبیاری می‌پردازد. بدین‌منظور شش اکوتیپ پا کوتاه دزفول، شوشتر، اردستان، رهنان، یزد و خمینی‌شهر در شرایط کاربرد (به میزان 8-7% وزن حجمی خاک) و عدم کاربرد بیوچار در دو دور آبیاری 4 (آبیاری نرمال) و 8 (کم‌آبیاری) روز با استفاده از آزمایش اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 3 تکرار در سال 1394 در مزرعه‌ تحقیقاتی پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران (کرج) بررسی شدند. نتایج نشان داد که کاربرد بیوچار در شرایط آبیاری نرمال و کم‌آبیاری عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک را افزایش می‌دهد. با وجود پاسخ متفاوت اکوتیپ‌ها، افزایش دور آبیاری بر عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک و عملکرد تریگونلین در تمام اکوتیپ‌ها اثر کاهشی نشان داد. با اعمال تیمارهای آزمایشی، تغییر میزان تریگونلین بذر در اکوتیپ‌های مختلف روند مشابهی نداشت و اکوتیپ‌ها پاسخ متفاوتی نشان دادند. به‌طور خلاصه، اگرچه کاربرد بیوچار با تعدیل اثرات ناشی از کم‌آبی توانست از کاهش رشد و عملکرد جلوگیری کند اما تأثیری بر میزان تریگونلین بذر نداشت.

کلیدواژه‌ها


- Abbaspour, F., Asghari, H.R., Rezvani Moghaddam, P., Abbasdokht, H., Shabahang, J. and Baig Babaei, A., 2017. Effect of biochar application on yield and yield components of black seed (Nigella sativa L.) under low irrigation condition. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 33(5): 837-852.

- Ahmadi, M.R. and Javidfar, F., 2000. Evaluation and drought tolerance improvement methods in oil species of Brassica genus. Agricultural Research and Education Organization Press, 11: 121-128.

- Akhtar, S.S., Li, G., Andersen, M.N. and Liu, F., 2014. Biochar enhances yield and quality of tomato under reduced irrigation. Agricultural Water Management, 138: 37-44.

- Ardakani, M.R., Abbaszadeh, B., Sharifi Ashorabadi, E., Lebaschi, M.H. and Paknejad, F., 2007. Evaluation effect of water deficit on quantity and quality of Melissa officinalis L. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants Research, 23(2): 251-261.

- Artiola, J.F., Craig, R. and Robert, F., 2012. Effects of a biochar-amended alkaline soil on the growth of Romaine lettuce and bermudagrass. Soil Science, 177: 561-570.

- Atkinson, C.J., Fitzgerald, J.D. and Hipps, N.A., 2010. Potential mechanisms for achieving agricultural benefits from biochar application to temperate soils: a review. Plant and Soil, 337: 1-18.

- Baradaran, R., Shokhmgar, M., Mosavi, G. and Arazmjo, E., 2013. Effects of irrigation interval and nitrogen on seed yield and yield components of fenugreek (Trigonella foenum graecum). Journal of Horticultural Sciences, 27(3): 295-300.

- Basso, A.S., Miguez, F.E., David, A.L., Robert, H. and Westgate, M., 2013. Assessing potential of biochar for increasing water-holding capacity of sandy soils. GCB Bioenergy, 5(2): 132-143.

- Berglund, T., 1994. Nicotinamide, a missing link in the early stress response in eukaryotic cells- a hypothesis with special reference to oxidative stress in plants. FEBS Letters, 351: 145-149.

- Berglund, T., Kalbin, G., Strid, A., Rydstrom, J. and Ohlsson, A.B., 1996. UV-B and oxidative stress induced increase in nicotinamide and trigonelline and inhibition of defensive metabolism induction by poly (ADPribose) polymerase inhibitor in plant tissue. FEBS Letters, 380: 188-193.

- Boivin, C., Camut, S., Malpica, C.A., Truchet, G. and Rosenberg, C., 1990. Rhizobium meliloti genes encoding catabolism of trigonelline are induced under symbiotic conditions. Plant Cell, 2: 1157-1170.

- Brodowski, S., Amelung, W., Haumaier, L. and Zech, W., 2007. Black carbon contribution to stable humus in German arable soils. Geoderma, 139: 220-228.

- Cho, Y., Kodjoe, E., Puppala, N. and Wood, A.J., 2011. Reduced trigonelline accumulation due to rhizobial activity improves grain yield in peanut (Arachis hypogaea L.). Acta Agriculturae Scandinavica, Section B-Soil and Plant Sciences, 61(5): 395-403.

- Dadrasan, M., Chaichi, M.R., Pourbabaee, A.A., Yazdani, D. and Keshavarz-Afshar, R., 2015. Deficit irrigation and biological fertilizer influence on yield and trigonelline production of fenugreek. Industrial Crops and Products, 77: 156-162.

- Elad, Y., Cytryn, E., Meller Harel, Y., Lew, B. and Graber, E.R., 2011. The biochar effect: plant resistance to biotic stresses. Phytopathologia Mediterranea, 50: 335-349.

- Glaser, B., Lehmann, J. and Zech, W., 2002. Ameliorating physical and chemical properties of highly weathered soils in the tropics with charcoal-a review. Biology and Fertility of Soil, 35: 219-230.

- Hassanzadeh, E., Rezazadeh, S.H., Shamsa, S.F., Dolatabadi, R. and Zaringhalam, J., 2010. Review on phytochemistry and therapeutic properties of fenugreek (Trigonella foenum-graecum). Journal of Medicinal Plants, 9: 1-18.

- Jafarzadeh, L., Omidi, H. and Bostani, A.A., 2014. The study of drought stress and bio fertilizer of nitrogen on some biochemical traits of marigold medicinal plant (Calendula officinalis L.). Journal of Plant Researches (Iranian Journal of Biology), 2: 180-193.

- Kammann, S.I., Sebastian, L., Johannes, W.G. and Hans-Werner, K., 2011. Influence of biochar on drought tolerance of Chenopodium quinoa Willd and soil-plant relations. Plant Soil, 345: 195-210.

- Labbafi, M.R., Naghdi Badi, H., Zand, E., Qaderi, A., Noormohammadi, G., Khalaj, H. and Mehrafarin, A., 2014. Determination of yield components of trigonelline in fenugreek (Trigonella foenum-graecum) seed based on path analysis and regression. Journal of Medicinal Plants, 2(50):
144-155.

- Lehmann, J., Rillig, M.C., Thies, J., Masiello, C.A., Hockaday, W.C. and Crowley, D., 2011. Biochar effect on soil biota- a review. Soil biology and biochemistry, 43: 1812-1836.

- Lehmann, J. and Rondon, M., 2006. Bio-char soil management on highly weathered soils in the humid tropics: 517-530. In: Uphoff, N., (Ed.). Biological Approaches to Sustainable Soil Systems. CRC Press, Boca Raton, 784p.

- Lehmann J. and Joseph, S., 2009. Biochar for Environmental Management: Science and Technology. Earthscan, London, UK, 449p.

- Mazzuca, S., Bitonti, M.B., Innocenti, A.M. and Francis, D., 2000. Inactivation of DNA replication origins by the cell cycle regulator, trigonelline, in root meristems of Lactuca sativa. Planta, 211: 127-132.

- Mehrafarin, A., Qavami, N., Naghdi Badi, H. and Qaderi, A., 2012. Trigonelline alkaloid, a valuable medicinal metabolite plant. Journal of Medicinal Plants, 1(41S8): 12-29.

- Meller Harel, Y., Elad, Y., Rav-David, D., Borenshtin, M., Shulchani, R., Lew, B. and Graber, E.R., 2012. Biochar mediates systemic response to strawberry to fungal pathogens. Plant and Soil, 357: 245-257.

- Minorsky, P.V., 2002. Trigonelline a diverse regulator in plants. Plant physiology, 128(1): 7-8.

- Novak, J.M., Lima, I., Xing, B.S., Gaskin, J.W., Steiner, C., Das, K.C., Ahmedna, M., Rehrah, D., Watts, D.W., Busscher, W.J. and Schomberg, H., 2009. Characterization of designer biochar produced at different temperatures and their effects on a loamy sand. Annals of Environmental Science, 3: 195-206.

- Shailajan, S., Menon, S., Singh, A., Mhatre, M. and Sayed, N., 2011. A Validated RP-HPLC method for quantitation of trigonelline from herbal formulations containing Trigonella foenum graecum L. seeds. Pharmaceutical Methods, 2(3): 157-160.

- Sreevalli, Y., Baskaran, K., Chandrashekara, R.S and Kulkarni, R.N., 2001. Preliminary observations on the effect of irrigation frequency and genotypes on yield and alkaloid concentration in petriwinkle. Journal of Medicinal and Aromatic Plant Science, 22: 356-358.

- Streubel, J.D., Collins, H.P., Garcia-Perez, M., Tarara, J., Granatstein, D. and Kruger, C.E., 2011. Influence of contrasting biochar types on five soils at increasing rate of application. Soil Biology and Biochemistry , 75: 1402-1413.

- Viger, M., Hancock, D.R., Miglietta, F and Taylor, G., 2015. More plant growth but less plant defence? First global gene expression data for plants grown in soil amended with biochar. GCB Bioenergy, 7: 658-672.

- Yamato, M., Okimori, Y., Wibowo, I.F., Anshori, S. and Ogawa, M., 2006. Effects of the application of charred bark of Acacia mangium on the yield of maize, cowpea, peanut and soil chemical properties in south Sumatra, Indonesia. Soil Science and Plant Nutrition, 52: 489-495.