بررسی تنوع صفات مورفولوژیکی، عملکرد اسانس و درجه حرارت تجمعی رشد روزانه در جمعیت‌های بابونه کاذب (Tripleurospermum sevasnense (Manden.) Pobed.)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرج، ایران

3 استاد، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

4 استادیار، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی صفات مورفولوژیکی و فنولوژیکی خصوصیات 12 جمعیت از گونه بابونه کاذب (Tripleurospermum sevasnense (Manden.) Pobed.)، شامل: کرج (1087)، تهران1 (2386)، تهران2 (2397)، لرستان (4120)، اردبیل1 (8369)، اردبیل2 (8394)، اردبیل3 (13327)، خرم‌آباد (12211)، قزوین1 (12956)، قزوین2 (20049)، گلستان (16356) و فارس (17925) آزمایشی در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی در 3 تکرار در سال زراعی 91-1389 در مزرعه مجتمع تحقیقاتی البرز کرج اجرا شد. صفات قطر طولی و عرضی تاج پوشش، سطح تاج پوشش، ارتفاع و تعداد گل در بوته، زمان گلدهی و برداشت، وزن تر و خشک سرشاخه، درصد و عملکرد اسانس اندازه‏گیری شدند. درجه حرارت تجمعی رشد روزانه در زمان گلدهی و برداشت محاسبه شد. نتایج تجزیه واریانس داده‌ها نشان داد که بین جمعیت‌ها در بیشتر صفات تفاوت معنی‌دار در سطح 5٪ وجود داشت. مقایسه میانگین بین جمعیت‌ها نشان داد که اردبیل2 (8394) با داشتن عملکرد وزن سرشاخه تر (4/290 گرم در بوته) و وزن سرشاخه خشک (8/99 گرم در بوته) و عملکرد اسانس (2/252 میلی‌گرم در بوته) از سایر جمعیت برتر بود. محاسبه میانگین درجه حرارت تجمعی رشد روزانه در زمان گلدهی و برداشت GDD نشان داد که دو جمعیت قزوین2 (20049) و تهران1 (2386) به‌دلیل زمان زودتر گلدهی و رسیدن، از درجه حرارت رشد روزانه کمتری نسبت به سایر جمعیت‌ها برخوردار بودند و زودرس‌تر شناخته شدند. در تجزیه خوشه‌ای، جمعیت‌ها در سه گروه قرار گرفتند و جمعیت‌های خوشه1 شامل: کرج (1087)، قزوین (12956) و خرم‌آباد (12211) از لحاظ عملکرد سرشاخه و صفات مورفولوژیکی برتر از جمعیت‌های دو گروه دیگر بودند. براساس نتیجه این تحقیق، جمعیت‌های کرج، قزوین، خرم‌آباد و اردبیل2 برتر از سایر جمعیت‌ها بودند که پس از آزمایش‌های تکمیلی در چند منطقه آب و هوایی و بذرگیری انبوه از آنها به‌عنوان ارقام معرفی می‌شوند.

کلیدواژه‌ها


- Adeli, N., 2012. Evaluation of Genetic Variation for Morphological Traits and Essential Oil Yield in Populations of Anthemis haussknechtii and Anthemis triumfettii through Multivariate Statistical Methods. Msc. thesis, Islamic Azad University, Branch of Karaj, 128p.

- Alizadeh, M.A., Khamushi, H., Jafari, A.A. and Daneshian, J., 2012. Evaluation of some vegetative and generative traits and essential oil percentage of Anthemis pseudocotula Boiss., A. tinctoria L. and A. triumfettii L. in two planting dates. Iranian Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 30(6): 954-964.

- Anonymous., 1980. British Pharmacopoeia II., Stationary Office, London.

- Dadkhah, A., Kafi, M. and Rasam, Gh. 2009. The effect of planting date and plant density on growth traits, yield quality and quantity of Matricaria (Matricaria chamomilla). Journal of Horticultural Science, 23(2): 100-107.

- D'Andrea, L., 2002. Variation of morphology, yield and essential oil components in common chamomile (Chamomilla recutita (L.) Rauschert) cultivars grown in southern Italy. Journal of Herbs, Spices & Medicinal Plants, 9(4): 359-365.

- Frank, A.B., Sedives, K.H. and Hofmann, L., 1993. Determining grazing reading for native and tame pastures. North Dakota State University Extension Service Bullton, R-1061.

- Franz, Ch., Vömel, A. and Holzl, J., 1978. Variation in the essential oil of Matricaria chamomilla depending on plant age and stages of development. Acta Horticulture, 73: 229-238.

- Golparvar, A.R. and Ghasemi Pirbalouti, A., 2011. Genetic improvement of essence percent and dry flower yield using indirect selection in German chamomile (Matricaria Chamomilla L.). Journal of Herbal Drugs, 1(4): 33-40.

- Hosseini, M., Parvin, S. and Bakhtiarian, A., 2007. Anti-inflammatory, analgesic activity of Tripleurospermum disciforme extracts in rats. Toxicology Letters, 17: 575-580.

- Jaimand, K. and Rezaee, M.B., 2003. Investigation extraction by two different apparatus and effects of essential oils on content and constituents of Tripleurospermum disciforme (C.A.Mey) Schultz-Bip. Pajouhesh & Sazandegi, 60: 2-7.

- Mehdikhani, H., Zeinali, H., Soloki, M. and Emamgomeh, A., 2007. Genetic variation among populations based on morphological German chamomile. Abstract Book of the 3rd Congress of Medicinal Plants, Shahed University, Tehran, 24-25 October: 17.

- Mozaffarian, V., 2008. Flora of Iran, Asteraceae (Compositae): Tribes Anthemideae and Echinopeae, Institute of Forests and Rangelands Press.

- Omidbeygi, R., 1995. Approaches to Processing of Medicinal Plants (vol 2). Publications Astan Qods Razavi, 424p.

- Salehi, K. and Nazarian-Firouzabadi, F., 2013. Assessment of genetic diversity among and within Iranian chamomile populations using semi random intron-exon splice junction (ISJ) markers. Journal of Plant Molecular Breeding, 1(2): 40-53.

- Siddiqui, M.H., Oad, F.C. and Jmaro, M.G.H., 2006. Emergence and nitrogen use efficiency of maize under different tillage operation and fertility levels. Asian Journal of plant Sciences, 5(3): 508-510.

- Taviana, P., Rosellini, D. and Veronesi, F., 2002. Variation for agronomic and essential oil traits among wild populations of Chamomilla recutita (L.) Rausch from central Italy. Journal of Herb, Spices and Medicinal Plants, 9(4): 353-358.

- Ward, J.H., 1963. Hierarchical grouping to optimize an objective function. Journal of the American Statistical Association, 58(103): 236-244.

- Zeinali, H., Mozafarian, V., Safaii, L., Davazdah Emami, S. and Hoshmand, S.A., 2010. Study of morphological, phenological and essential oil variation in Matricaria recutita L. Journal of Plant Production Technology, 10: 49-58