ارزیابی عملکرد کمّی و کیفی کدوی تخم پوست کاغذی (Cucurbita pepo L.) تحت القای تنش کم‌آبی و کود نیتروژن

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه زراعت، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 دانشیار، گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 استاد، گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی برخی خصوصیات کمّی و کیفی گیاه دارویی کدوی تخم پوست کاغذی (Cucurbita pepo L.) تحت تیمارهای کود نیتروژن و تنش کم‌آبی، آزمایشی در سال زراعی 1391-1390 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه تربیت مدرس انجام شد. در این تحقیق که به‌صورت آزمایش مزرعه‌ای و در قالب آزمایش فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد، کود نیتروژن در سه سطح (60، 120 و 180 کیلوگرم در هکتار نیتروژن خالص از منبع کود اوره) و تیمار تنش کم‌آبی در سه سطح (شاهد، قطع آبیاری در مرحله شیری دانه و قطع آبیاری و محلول‌پاشی کلرات سدیم در مرحله شیری دانه) در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که تیمار کود نیتروژن بر تمام صفات مورد بررسی غیر از تعداد دانه و تیمار تنش کم‌آبی بر تمام خصوصیات گیاه غیر از تعداد دانه، طول دانه و محتوای اسید استئاریک در سطح آماری اثر معنی‌دار داشت. در این مطالعه، افزایش شدت تنش کم آبی موجب کاهش میزان تمام صفات مورد بررسی غیر از محتوای اسید لینولئیک شد. همچنین افزایش سطوح کود نیتروژن موجب کاهش میزان تمام صفات مورد بررسی شد. بیشترین میزان وزن میوه، وزن دانه، عرض دانه، ضخامت دانه، روغن، اسید لینولئیک، اسید اولئیک، اسید پالمتیک و اسید استئاریک در سطح کودی 60 کیلوگرم در هکتار نیتروژن بدست آمد. در مجموع، تیمار کود نیتروژن 60 کیلوگرم در هکتار و آبیاری شاهد مناسب‌ترین تیمار از نظر حصول حداکثر عملکرد دانه توصیه می‌شود.

کلیدواژه‌ها


Agayi, A.H. and Ehsanzadeh, P., 2011. Effect of irrigation regimes and nitrogen on the yield and some physiological parameters medicinal plant pumpkin. Iranian Journal of Horticalture Science, 43(3): 291-299.

- Andersen, P.C., Hill, K., Gorbet, D.W. and Brodbeck, B.V., 1998. Fatty acid and amino acid profiles of selected peanut cultivars and breeding lines. Journal of Food Composition and Analysis, 11: 100-111.

- Aroiee, H., 2001. The effect of seed priming, salt stress and N-fertilizer on some quantitative and qualitative characteristics of nacked seed pumpkin (Cucurbita pepo). Ph.D. thesis of Dissertation, School of Agriculture, Tarbiat Modarress University, [In Persian].

- Bajpai, S., Prajapati, S., Luthra, R., Sharma, S., Naqvi, A. and Kumar, S., 1999. Variation in the seed and oil yields and oil quality in the Indian germplasm of opium poppy Papaver somniferum. Genetic Resources and Crop Evolution, 46(5): 435-439.

- Baldini, M. and Vannozzi, G., 1996. Crop management practice and environmental effects on hullability in sunflower hybrids. Helia, 19: 47-62.

- Blum, A., 2005. Drought resistance, water-use efficiency, and yield potentional-are they compatible, dissonant, or mutually exclusive. Australian Journal Agricultural Research, 56: 1159-1168.

- Brar, G.S., 1982. Variations and correlations in oil content and fatty acid composition of sesame. Indian Journal Agricalture Science, 52: 27-30.

- Dadi, I., Oraki, H. and Parhizkar-Khajani, F., 2012. Grain physical properties of some sunflower cultivars influenced by water deficit stress. Journal of Agriculture Machinery Engineering, 2(1): 58-66.

- Fruhwirth, G.O. and Hermetter, A., 2008. Production technology and characteristics of Styrian pumpkin seed oil. European Journal of Lipid Science Technology, 110: 637-644.

- Jellin, J.M., Gregory, P., Batz, F., Hitchhens, K., Burson, S., Shaver, K. and Palacioz, K., 2000. Natural Medicines Comprehensive Database. Pharmacists Letter, 1530p.

- Joudi, F., Tobeh, A., Ebadi, A., Mostafaee, H. and Jamaati-e-Somarin, Sh., 2011. Nitrogen effect on yield, yield components agronomical and recovery nitrogen use efficiency in lentil genotipes. Electronic Journal of Crop Production, 4(4): 39-50.

- Metcalf, L.C., Schmitz, A.A. and Pelka, J.R., 1966. The rapid preparation of methyl esters from lipid for gas chromatography analysis. Analytical Chemistry, 38(3): 514-515.

- Mitra, J., 2001. Genetics and genetic improvement of drought resistance in crop plant. Current Sience, 80(6): 758-763.

- Movahhedi Dehnavi, M., Ranjbar, M., Yadavi, A.R. and Kavusi, B., 2010. Effect of cycocel on proline, soluble sugars, protein, oil and fatty acids of flax (Linum usitatissimum L.) plants under drought stress in a pot trial. Environmental Stresses in Crop Sciences, 3(2): 129-138.

- Omidbeygi, R., 2012. Production and Processing of Medicinal Plants. Astan Gods Razavi press, 438p.

- Patil, A., Taware, S.P., Oak, M.D., Tamhankar, S.A. and Rao, V.S., 2007. Improvement of oil quality in soybean [Glycine max (L.) Merrill] by mutation breeding. Journal of the American Oil Chemists Society, 84(12): 1117-1124.

- Rahmani, N., Daneshian, J., Valadabadi, S.A.R. and Bigdeli, M., 2009. Effects of water deficit stress and application of nitrogen on yield and growth charactristics of calendula (Calendula officinalis L.). Iranian Journal of Field Crop Research, 7(2): 443-450.

- Rathke, G.W., Christen, O. and Dipenbrock, W., 2005. Effect of nitrogen source and rate on productivity and quality of winter oilseed rape (Brassica napus L.) grown in different crop rotation. Field Crops Research, 94: 103-113.

- Roohi, E., Tahmasebi-Sarvestani, Z., Modarese-Sanavi., S.A.M. and Siosemarded, A., 2011. Assessing of the stem reserve mobilization by chemical desiccation and its relation with gaseous exchange in different genotypes of triticale, wheat and barely under soil moisture regimes. Electronic Journal of Crop Production, 4(3): 191-208.

- Roy, R., Purty, R.S., Agarwal, V. and Gupta, S.C., 2006. Transformation of tomato cultivars 'Pusa Ruby' with bsp A gene from Populus tremula for drought tolerantce. Plant Cell Tissue and Organ Culture, 84: 55-67.

- Sharma, R.S. and Kewat, M.C., 1996. Response of sesame to nitrogen. Field Crop Abstract, 49(10): 978-990.

- Tohidi Moghadam, H., Zahedi, H. and Ghooshchi, F., 2011. Oil quality of canola cultivars in response to water stress and super absorbent polymer application. Pesquisa Agropecuaria Tropical, 41(4): 579-586.

- Uzun, B., Arslan, C. and Furat, S., 2008. Variation in fatty acid compositions, oil content and oil yield in a germplasm collection of sesame (Sesamum indicum L.). Journal of the American Oil Chemists Society, 85(12): 1135-1142.

- Valadabadi, A., 1993. Chemical fertilizer and principles of their application. Zeytoon Journal, 32: 27-113.

- Wagner, C., 1997. Stryian pumpkin seed oil. Pichler, Verlag, GmbH, Vienna, Yermanos, 238p.

- Were, B.A., Onkware, A.O., Gudu, S., Welander, M. and Carlsson, A.S., 2005. Seed oil content and fatty acid composition in East African sesame (Sesamum indicum L.) accessions evaluated over 3 years. Field Crops Research, 97: 254-260.