موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران 1735-0905 20 1 2004 04 20 Flower yield and morphological characterististics in some genotypes of Rosa damascena Mill بررسی عملکرد گل وصفات مورفولوژیکی در تعدادی از ژنوتیپهای گیاه (Rosa damascena Mill ) 111 122 115317 FA سیدرضا طیائی عقدائی اعضاء هیأت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع، تهران محمدباقر رضایی اعضاء هیأت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع، تهران مریم جبلی کارشناس مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع Journal Article 2004 03 09 <em>Rosa damascena</em> Mill. genotypes from different areas of Iran, were cultivated at the experimental field of Research Institute of Forests and Rangelands, using a three replicated randomized complete blocks design.  11 genotypes were compared based on flower yield and morphological characteristics, including   plant height, canopy, spine density , spine length, branch angel and leaf number.  Evaluation of the obtained data was performed using ANOVA, mean classification and correlation analysis. Genotypes showed significant differences in terms of the measured traits.  Comparison of means, classified the genotypes in 3, 4 and 3 groups, based on flower yield, flower number, and average flower weight, respectively.  Also, the genotypes were classified in different groups, based on morphological characteristics. The results also indicated that there is a good relationship between some of the measured traits, particularly   between yield and number of flowers.   It could  be concluded from the results of different analyses that although the genotypes could be grouped based on geographical origins, flower yield and number and some of the morphological characteristics could be used as appropriate selection factors for classification of damask rose genotypes, in order to use in breeding programs. ژنوتیپهای گیاه <em>Rosa damascena </em>Mill از  نقاط مختلف کشور جمع آوری و در مزرعه تحقیقاتی موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع در قالب  یک طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار کشت شدند. در میان نمونه های فوق تعداد 11 ژنوتیپ از نظر عملکرد گل در یک دورة گلدهی ،تعداد گل در شاخه، وزن متوسط گل، و صفات مورفولوژیکی شامل ارتفاع گیاه ،قطر تاج تاج تاج پوشش ،زاویه شاخه ،تعداد برگ، طول و عرض نهنج ،طول و عرض غنچه وتراکم خار مورد بررسی قرار گرفتند . ارزیابی و تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از تجزیه واریانس ، گروه بندی میانگینها  و تجزیه همبستگی انجام گرفت. بر اساس نتایج تجزیه  واریانس، ژنوتیپها از نظر عملکرد، تعداد گل در متر مربع و وزن متوسط گل،اختلاف بسیار معنی داری نشان دادند. مقایسه میانگینها نیز ژنوتیپها را بر اساس صفات عملکرد گل، تعداد گل و وزن متوسط گل به ترتیب در 3، 4 و 3 گروه قرار داد.  ژنوتیپهای شمارة 6 و 2 از لحاظ عملکرد گل در هکتار،‌ ژنوتیپهای شمارة 6 و 18 ازنظرتعداد گل در واحد سطح بیشترین مقادیر را به خود اختصاص دادند،‌ در حالی که ژنوتیپ شماره 26 با عملکرد و تعداد ناچیز گل، بیشترین وزن متوسط گل را نشان داد و پس از آن ژنوتیپهای شمارة 3 و 2 قرار گرفتند. تفاوت بسیار معنی‌داری نیز از نظر صفات مورفولوژیکی از قبیل ارتفاع،  زاویة شاخه، تعداد برگ، تراکم خار، طول خار، تعداد گل درشاخه، طول وعرض نهنج میان ژنوتیپها مشاهده شد. همچنین ژنوتیپها بر اساس مقایسه میانگین صفات ارتفاع و تعداد گل در شاخه، به 4 گروه، قطر تاج پوشش وطول غنچه به 2گروه، زاویه شاخه و تعداد برگ به 5 گروه و تراکم خار وطول خار ،طول وعرض نهنج ، عرض غنچه  به 3 گروه مجزا  تقسیم شدند. نتایج تجزیه همبستگی میان صفات نیز نشان داد که  تعداد گل در واحد سطح، طول غنچه‌ و عرض نهنج با عملکرد همبستگی مثبت ومعنی داری دارند،.تفاوت میان ژنوتیپهای تحت مطالعه از نظر عملکرد و صفات مورفولوژیکی و نیز همبستگی میان صفات مختلف نشان دهنده ژرم پلاسم غنی این گیاه و وجود ظرفیت و پتانسیل های وسیع برای اصلاح صفات مورد نظر درجهت توسعه کشت ، افزایش بازده و بهره‌ برداری تجاری گل محمدی در کشور می‌باشد.   https://ijmapr.areeo.ac.ir/article_115317_83b0ab4a79d8a3383ff96ae09d6bf489.pdf