اثر متقابل زمان و رقم روی میزان پارازیتیسم مگس گلرنگ (Acanthiophilus helianthi (Rossi) (Diptera: Trypetidae))

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 فارغ‌التحصیل کارشناسی ارشد حشره‌شناسی، دانشکده کشاورزی دانشگاه شاهد، تهران، ایران

2 استاد، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی دانشگاه شاهد، تهران، ایران

3 دانشیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی دانشگاه شاهد، تهران، ایران

چکیده

مگس گلرنگ، Acanthiophilus helianthi یکی از آفات مهم گلرنگ در سرتاسر جهان می‌باشد که هر ساله خسارت زیادی به این محصول وارد می‌کند. در ایران میزان خسارت مگس گلرنگ روی ارقام مختلف بین 70-30% برآورد شده است. استفاده از پارازیتوئیدها به‌عنوان یکی از روش‌های مدیریت تلفیقی آفات می‌باشد. در این مطالعه اثر متقابل زمان و رقم روی میزان پارازیتیسم مگس گلرنگ توسط گونه‌های Ormyrus gratiosus و Microdontromerus annulatus در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شاهد (جنوب تهران) انجام شد. پژوهش مذکور در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در 4 تکرار اجرا شد. تیمار‌های آزمایش شامل 7 رقم گلرنگ شامل زرقان، پدیده، گلدشت، ورامین 295، پورداد PI، Aceteria، Mec 163 بودند. نمونه‌برداری هر هفت روز یک‌بار انجام و تجزیه و تحلیل داده‌ها با روش Kruskal valis انجام شد. بیشترین درصد پارازیتیسم زنبورO. gratiosus در تاریخ 19 تیر ماه روی ارقام Mec163 و ورامین با 12.35 درصد مشاهده شد. کمترین درصد پارازیتیسم توسط گونه O. gratiosus در تاریخ 25 خرداد ماه در همه ارقام مشاهده شد. بیشترین میزان پازازیتیسم زنبور M. annulatus در طول زمان نمونه‌برداری در ارقام پدیده به میزان 7.56 در صد و رقم Mec163، 7.52 درصد دیده شد. کمترین میزان پارازیتیسم توسط گونه M. annulatus در رقم ورامین (6.49 درصد) دیده شد.

کلیدواژه‌ها


- Al-Ali, A.S., Al-Neamy, K., Abbas, S.A. and Abdul-Masih, A.M., 1977. On the life history of the safflower fly, Acanthiophilus helianthi Rossi (Dip.: Tephritidae) in Iraq. Zeitschrift fuer Angewandte Entomologie, 83: 216-223.

- Askew, R., 1994. Two new European species of Ormyrus (Hym.: Ormyridae). Entomologist’s Monthly Magazine, 130: 87-93

- Azizkhani, E., Rasulian, G., Kharazi-Pakdel, A., Sadeghi, S.E., Tavakoli, M. and Melika, G., 2005. Report of eight species of parasitoid wasps belonging to Chalcidoidea from cynipid galls on oak trees. Journal of Entomological Society of Iran, 25: 79-82.

- Behdad, A., 2010. Entomology Preliminary and Important Pests of Plants Iran. Yadbod, 840p.

- Borror, D.J., Triplehorn, C.A. and Johnson, N.F., 1989. An Introduction to the Study of Insects: Saunders College Publications. Bulletin of Entomological Research, 875p.

- Bouček, Z., 1977. A faunistic review of the Yugoslavian Chalcidoidea (Parasitic Hymenoptera). Acta Entomologica Jugoslavica, 13: 1-145.

- Esmat, M., Hegazi, E.M. and Moursi, K.S., 1983. Studies on the distribution and biology of capsule fly, Acanthiophilus helianthi Rossi on wild plants in Egyptian western desert. Journal of Applied Entomology, 96(4): 333-336.

- Fallahzadeh, M., Narendran, T.C. and Saghaei, N., 2009. Insecta, Hymenoptera, Chalcidoidea, Eurytomidae and Torymidae in Iran. Journal of Species Lists and Distribution, 5: 830-839.

- Forozan, K., 1999. Safflower. Company for the Development of Oil Seed, 150p.

- Gharali, B., 2004. Study of natural enemies of safflower shoot flies in Ilam province. Proceedings of 16th Iranian Plant Protection Congress, Tabriz University, 4-6 September: 54.

- Gharali, B., Lotfalizadeh, H., Ebrahimi, E. and Zerova, M., 2005. Record of monodontomerus aereus (Hym.: Torymidae) from Iran. Journal of Entomological Society of Iran, 25(1): 66.

- Keyhanian, A.A., 2006. Seasonal abundance of the safflower fly, Acanthiophilus helianthi Rossi
(Diptera: Tephritidae), and its infestation on Acanthiophilus helianthi (Rossi). (Diptera: Tephritidae), and its infestation on safflower, Carthamus tinctorius L. in Ghom province. Pajouhesh and Sazandegi, 78: 57-62.

- Lotfalizadeh, H., Askew, R.R., Utrilla, P.F. and Tavakoli, M., 2002. The species of Ormyrus Westwood (Hymenoptera: Ormyridae) in Iran with description of an unusual new species. Zootaxa, 3300: 34-44.

- Modaress Aval, M., 1997. List of the agricultural pest of Iran and their natural enemies. Ferdousi University of Mashhad, 127: 364.

- Naseri, F., 1991. Oilseed. Astan-e Ghods-e Razavi Press, 823p.

- Noyes, J., 2004a. Universal Chalcidoidea Database. Database accessible at http://www.nhm.ac.uk/entomology/chalcidoids/

- Noyes, J., 2004b. Universal Chalcidoidea Database. Database accessible at http://www.nhm.ac.uk/entomology/chalcidoids/ Captured on 30 August 2008.

- Nazemi-Rafie, J., Talebi, A.A., Sadeghi, E. and Melika, G., 2007. Parasitoids (Hym., Chalcidoidea) reared from oak gall wasps (Hym., Cynipidae) in West of Iran, with five new species records. Journal of Entomology Research Society, 9: 43-56.

- OILB., 1971. Liste d'identification des entomophages. Geneve 40: 8.

- Popescu, I.E., 2006a. A Faunistic Review of the Romanian Torymidae Fauna (Hymenoptera, Chalcidoidea, Torymidae). Analele atiinþifice ale Universitãþii “Al. I. Cuza” Iaºi, Seria Biologie Animalã, 52: 163-174.

- Popescu, I.E., 2006b. A faunistic review of the Romanian Eurytomidae Fauna (Hymenoptera, Chalcidoidea, Eurytomidae). Analele atiinþifice ale Universitãþii “Al. I. Cuza” Iaºi, Seria Biologie Animalã, 52: 175-184.

- Sabzalian, M., Saeidi, G.H., Mirlohi, A. and Hatami, B., 2010. Wild safflower species (Carthamus oxyacanthus): A possible source of resistance to the safflower fly (Acanthiophilus helianthi). Crop Protection, 29: 550-555.

- Saeidi, K., Adam, N.A., Omar, D. and Abood, F., 2011. Pests of safflower (Carthamus tinctorious L.) and their natural enemies in Gachsaran, Iran. South Asian Journal of Experimental Biology, 1(6): 286-291.

- Talpur, M.A., Hussan, T., Rustamani, M.A. and Gaad, M.A., 1995. Relative resistance of safflower varieties to safflower shoot fly, Acanthiophilus helianthi Rossi (Diptera: Tephritidae). Proceedings of Pakistan Congress of Zoology, 15: 177-181.

- Vargas, R.I., Stark, J.D., Hertlein, M. and Speirs, R.D., 2008. Evaluation of SPLAT with spinosad and methyl Eugenol or Cue-Lure for attract and kill of oriental and melon fruit flies (Diptera: Tephritidae) in Hawaii. Journal of Economical Entomology, 101(3): 759-768.

- Verma, A.N., Singh, R. and Mehratra, N., 1974. Acanthiophilus helianthi Rossi. A serious pest of safflower in Haryana. Indian Journal of Entomology, 34(4): 364-365.

- Zargaran, M.R., Sadeghi, S.E., Bakhshali-Saatlo, V. and Melika, G., 2008. Identification of oak gall wasp parasitoids in West- Azarbaijan. Proceeding of 18th Iranian Plant Protection Congress, Bu-Ali Sina University, Hamedan, 3- 6 September: 83.

- Zerova, M.D., Ya, L., Seryogina, T., Pavlíček, T., and Nevo, E., 2002. A new subspecies of the genus Ormyrus (Hymenoptera: Ormyridae) and new species of the genus Idiomacromerus (Hymenoptera: Torymidae) from Israel. Vestnik Zoologii Journalp, 36: 85-88.

- Zinali, A., 1999. Safflower Knowledge, Production, Consumption. Gorgan University Press, 144p.